آینـدۀ معـارف افغـانستان چگـونه رقـم خواهـد خـورد؟

روح‌الله بهزاد/

میرویس بلخی، سرپرست وزارت معارف کشور چند روز پیش به لندن رفت. بخش روابط عمومی و تبلیغات وزارت معارف گفته است که آقای بلخی به لندن رفته تا به معارف افغانستان حمایت و مساعدت جذب کند و نیز شیوه‌های تازۀ آموزش و پرورش در کشورهای پیشرفته را بررسی کرده و برای معارف افغانستان الگوبرداری کند. سرپرست وزارت معارف کشور پیش از این برای جذب حمایت به معارف کشور به امریکا سفر کرده بود.
mandegarآقای بلخی در این سفر در کنفرانس بین‌المللی «۲۰۱۹ The Education World Forum» نیز اشتراک کرد. در این کنفرانس بیش از ۱۰۰ وزیر معارف کشورهای دنیا اشتراک کرده بودند. در این کنفرانس متخصصان از سراسر کشور انگلیس جمع شده بودند و در رابطه به بهبود و توسعۀ خدمات آموزش و پرورش و به کارگیری شیوه‌های نوین جهانی بحث و گفت‌وگو کردند. میرویس بلخی در این کنفرانس، مشکلات و چالش‌های معارف افغانستان را با متخصصان و نماینده‌گان کشورهای جهان در میان گذاشت و خواهان پیشنهاد برای حل‌ این مشکلات و نیز معرفی راهکارهای نوین برای تنظیم نصاب و سیستم آموزش و پرورش افغانستان شد.
آقای بلخی در حاشیۀ این نشست، با وزیران و نماینده‌گان بسیاری از کشورهایی که نظام آموزشی بهتر دارند، دیدار و خواهان همکاری آنان برای تنظیم سیستم معارف افغانستان شد. وزیران معارف شماری از کشورهایی که آقای بلخی با آنان دیدار داشت، اعلام همکاری و تبادل تجربه کردند. در حاشیۀ این کنفرانس، سرپرست وزارت معارف کشور همچنان تفاهم‌نامه‌هایی را با وزیران برخی کشورها امضا کرد که برمبنای آن، قرار است این کشورها برای بهبود وضعیت معارف و آموزش و پرورش افغانستان با دولت افغانستان همکاری کنند.
نرم‌افزاری ساختن نصاب آموزشی افغانستان، طرح آقای بلخی است که پس از پیشنهاد آن از سوی سرپرست وزارت معارف در حاشیۀ کنفرانس «۲۰۱۹ The Education World Forum» به نهاد آموزشی «Matific»، مورد پذیرش قرار گرفت و این نهاد اعلام آماده‌گی برای همکاری در این زمینه کرد.
به عنوان نمونه، آقای بلخی در سفرش به لندن، با رییس اجرایی «British council» دیدار کرد و از آنان خواست تا زمینه را برای ترجمۀ کتاب‌های کمبریج به زبان‌های فارسی و پشتو آماده کنند. این درخواست از سوی رییس اجرایی «British council» پذیرفته شد و رییس اجرایی این نهاد گفت که این موضوع را بررسی و نتیجۀ آن را با وزارت معارف افغانستان شریک می‌کند. رییس اجرایی برتش کانسل همچنان تعهد سپرده است که زمینۀ آموزش آموزگاران مسلکی، شامل ساختن نصاب انگلیسی در مکتب‌های افغانستان و ساختن مکتب نیز بررسی می‌کند.
بلخی به این باور است که سفیران افغانستان در کشورهای خارجی نقش بسیار موثر در جذب حمایت به معارف افغانستان دارند. به همین دلیل، او از سفیران افغانستان خواسته است تا برای جذب سرمایه‌گذاری به معارف افغانستان، تلاش‌های شان را آغاز کنند. او در سفرش به لندن، با مدیر ارشد آموزش تمرین جهانی «WB» دید و از او خواست تا در بخش سوادآموزی، معارف افغانستان را همکاری کند. این سازمان نیز گفت که سازمان جهانی «WB» از اصلاحاتِ «دهۀ معارف افغانستان» حمایت می‌کند.
«آموزش دخترانِ بیرون از مکتب»، «افزایش صنف‌های محلی»، «افزایش آموزگاران زن» و «همکاری برای تنظیمِ نصاب آموزشی افغانستان» از دستاوردهای دیگر سرپرست وزارت معارف کشور است که در سفر اخیرش به لندن از نهادهای بین‌المللی برای معارف افغانستان جذب کرده است.
این‌ها همه دستاوردهایی است که میرویس بلخی، سرپرست وزارت معارف کشور در یک سفر چند روزه برای افغانستان جلب کرده است. ظاهراً تفاوت کاری این سرپرست وزیر با وزیران پیشین معارف در این است که تمام برنامه‌های و فعالیت‌های معارف افغانستان در نزدیک به ۸ ماه گذشته، عملی، ملموس و محسوس بوده است. وزیران پیشین معارف، بخش بزرگی از کارهای این وزارت را «خیالی» ساخته بودند. نگاه وزیران و اعضای رهبری این وزارت به آموزش و پرورش، نگاه اقتصادی و سودمحور بوده است. چاپ کتاب‌های خیالی، مکتب‌های خیالی، آموزگاران و دانش‌آموزان خیالی برجسته‌ترین و ملموس‌ترین کار وزیران پیشین معارف بود.
شاید یکی از دلایل مهمِ کارکردِ موثر سرپرست وزیر جدید، بستری باشد که آقای بلخی از آن نماینده‌گی می‌کند: بستر علم و دانش. میرویس بلخی باسواد است و سال‌های درازی در دانشگاه‌های مختلف تدریس کرده است. تا سطح دکترا تحصیل کرده است و با جریان‌ها، احزاب سیاسی و قدرت‌مندان روابط ندارد. به همین دلیل، سرپرست جدید وزارت معارف حین تکیه زدن بر کرسی وزارت، تجدید و بازنگری در نصاب آموزشی معارف را سرلوحۀ کار خود قرار داد، با گذشتۀ این وزارت خداحافظی کرد، به دنبالِ انتقام و جاگزینی نبرآمد و برای چاره‌جویی، تنظیم و به روز کردن نصاب آموزشی افغانستان دست و آستین بر زد.
او پس از سرپرست وزیر شدن، «سال حمایت از معارف» را به «دهۀ حمایت از معارف» تغییر داد و سفرهای ولایت برای بررسی دقیقِ وضعیت مکتب‌های و معارف ولایت‌ها آغاز کرد؛ کاری که بی‌پیشینه بود و ظاهراً موثر نیز واقعه شده است. وزیران پیشین به ولایت‌های می‌رفتند تا زمینه و بستر را برای خیالی‌سازی مکتب‌ها و دانش‌آموزان بررسی کنند و از نهادها و کشورهای خارجی پول به دست آورند.
با این همه، معارف افغانستان به کار و تلاش‌های بیشتر از این نیز نیازمند است و ضرورت به برنامه‌ریزی‌های زیادی دارد تا کارهای انجام نشده در هجده سال پسین جبران شود.
به هررو، کار و فعالیت سرپرست جدید وزارت معارف در تاریخ معارف افغانستان بی‌پیشینه بوده است. چنین می‌نماید که برنامه‌ها و پالیسی‌های این وزارت محاسبه شده و با سنجش انجام شده است. او از افغانستان تا امریکا و لندن، به معارف افغانستان حمایت جذب کرد و از کنر تا پکتیا و دایکندی برای ساخته شدن آیندۀ افغانستان رفت، در زیر خیمه و در روی چوکی‌های شکسته با دانش آموزان نشست تا چالشهای آنان را لمس کند و برای حل چالش‌ها برنامه بریزد. چنین می‌نماید که وزیر جدید معارف تاریخ و چهرۀ نوی از معارف افغانستان را در تاریخ رقم خواهد زد. باید این کار را به فال نیک گرفت و از آن حمایت کرد.

اشتراک گذاري با دوستان :

Comments are closed.