تقابل احتمالی ایران و امریکا چه پیامدی برای افغانستان خواهد داشت؟ / احمدولی مسعود: پـای مملکت از رقـابت‌هـایی که هستـی ما را نابـود خـواهد سـاخت، بیـرون کشیـده شـود

ناجیه نوری/

یک روز پس از کشته شدن قاسم سلیمانی فرمانده نیروی قدس سپاه پاسداران ایران که در حملۀ هوایی امریکا در عراق کشته شد، کشته شدن او واکنش‌های زیادی در افغانستان داشته است.
احمدولی مسعود نامزد انتخابات ریاست‌جمهوری و رییس عمومی بنیاد شهید مسعود به این باور است که نشانه گرفتن جنرال قاسم سلیمانی، از بلند پایه‌ترین مقام جمهوری اسلامی ایران به معنای تشدید رویارویی میان امریکا و ایران، بی‌تردید تأثیرات ژرف خود را در منطقه به‌خصوص mandegarافغانستان دارد. به‌ویژه که این بار کشور ما میدان منازعات بازیگران قدرت‌مندتر، بازی‌های خشن‌تر با ابزار خطرناک تر قرار گرفته است.
آقای مسعود در پیامی که به همین مناسبت در برگۀ فیسبوکش منتشر کرده، نوشته است: «تقابل دوستان افغانستان، روزنۀ صلح ما را نابود می‌سازد. متأسفانه سال ۲۰۲۰ چنان‌چه نگران بودیم، آغاز آبستن اتفاقات و کشمکش‌هایی گردید که در اختیار ما نیست، ولی کشور و مردم ما همواره قربانی آن می‌باشد».
آقای مسعود در ادامۀ این پیام نگاشته است: آرزومندی ما از دو کشور دوست افغانستان این است، اگر نمی‌شود همانند اوایل دهۀ قبل در دفع تروریسم میان خود تفاهم نانوشته ایجاد نمایند، تقابل امروزشان بدون شک باعث تقویت تروریسم و بلافاصله صدمات بزرگ بر پیکرۀ ضعیف سرزمین ما می‌گردد. امیدواریم با دیپلماسی و گفتمان بشود اختلافات خود را مدیریت نمایند تا صلح که آرمان دیرینۀ مردم ما می‌باشد و ارتباط مستقیم به وضعیت منطقه دارد، دست‌خوش این کشمکش‌ها نگردد.
به باور آقای مسعود: برای افغانستان گزینۀ برون رفت از همچو منازعات در گرو‌ عقلانیت سیاسی نخبگان کشور است تا ابتدا با همگرایی و مصالحه میان خود، پای مملکت را از رقابت‌هایی که هستی ما را نابود خواهد ساخت بیرون کشیده، به حیث یک کشور مستقل بتواند تصامیم خودش را داشته باشد. در جهان متمدن امروز، جایگاه افغانستان در میان این همه بازیگران قدرت‌مند، به‌جز هموارسازی میدان جنگ و مهیاسازی جنگجویان بی‌مزد، نقش برجسته‌یی ندارد.
او به‌ نماینده‌گی از بنیاد شهید احمدشاه مسعود به خانوادۀ سردار قاسم سلیمانی و مردم ایران تسلیت گفته و از جمهوری اسلامی ایران خواسته است تا با صبر و دوراندیشی همیشه‌گی مانع تنش‌زایی در منطقه شود تا تروریسم نتواند برای تقویت جایگاه خود از موقعیت پیش آمده استفاده کند و صلح، آرزومندی دیرینۀ مردم افغانستان قربانی آزمندی بازیگران گردد.
بااین حال محمد سرور دانش، معاون دوم رییس حکومت وحدت ملی، از قاسم سلیمانی به عنوان «چهرۀ برجسته» مبارزه با گروه موسوم به دولت اسلامی شام و عراق (داعش) یاد کرد و گفت که بدون شک هر نوع برخورد خشن و خارج از قواعد بین‌المللی در هر شرایطی بر وخامت اوضاع می‌افزاید.
حاجی محمد محقق معاون دوم ریاست اجرایی نیز حضور سردار سلیمانی را به عنوان یک عنصر عدالت‌گرا برای ایران و نهضت جهان اسلام در مقابله با تروریسم بین‌المللی و افراط‌گرایی، القاعده و داعش غنمیت بزرگی دانسته و نگاشته است که شهادت او ضایعه جبران‌ناپذیری خواهد بود.
حامد کرزی رییس‌جمهور پیشین کشور در اعلامیه‌یی کشتن قاسم سلیمانی توسط نیروهای امریکایی را به شدیداً الفاظ تقبیح کرده ‌و این عمل را خلاف اصول و موازین بین‌المللی و صلح و ثبات در منطقه خواند.
به گفتۀ حامد کرزی این اقدام موجب افزایش تنش‌ها و خصومت‌های بیشتر در منطقه خواهد شد و به ثبات و صلح بیش از پیش آسیب می‌رساند.
حزب جمعیت اسلامی افغانستان نیز قاسم سلیمانی را از چهره‌های نامدار ضد گروه‌های تکفیری و تروریستی از جمله داعش در سطح منطقه و جهان شمرده و تاکید کرده که از ترور و شهادت این‌گونه چهره‌ها، جز گروه‌های افراط‌گرای تکفیری که دشمن مشترک همۀ ما اند، هیچ فرد، گروه و کشور دیگری سود نخواهد برد.
رحمت‌الله نبیل نامزد انتخابات ریاست‌جمهوری در صفحه توییتش نگاشته است که قاسم سلیمانی برای منافع ملی ایران یک سرمایه بود، اما او تهدیدی بود برای منطقه.
به باور نبیل، سلیمانی مغز متفکر جنگ‌های نیابتی ایران در منطقه بود. فاطمیون، زینبیون، حیدریون و حسینیون از ساخته‌هاى او در سال‌هاى اخیر است. مرگ سلیمانی تنش‌ها را در منطقه افزایش خواهد داد و افغانستان باید از این تنش‌ها دور نگهداشته شود، در غیر آن شکننده‌گی اوضاع کنونی کشور افزایش خواهد یافت.
در این میان، چند دستگی را در داخل نظام حاکم سیاسی افغانستان در اعلامیه‌های که در مورد ترور جنرال قاسم سلیمانی منتشر شده است می‌توان به وضوح مشاهده کرد. این اعلامیه‌ها نشان می‌دهد که تعریف و توافقی بر سر منافع ملی وجود ندارد.
در گرماگرم ترور قاسم سلیمانی از کابل دو اعلامیه منتشر شد. غنی از بی‌طرفی در جنگ امریکا و ایران گفته، اما داکتر عبدالله بر مرگ سلیمانی ابراز تاسف کرده و با تهران غم‌شریکی کرد و وزارت خارجه تاهنوز هیچ موقفی نگرفته است.
در اعلامیۀ ارگ آمده است که جمهوری اسلامی افغانستان با آگاهی از حادثات اخیر در عراق از احتمال افزایش خشونت در منطقه نگران است و از همسایه بزرگ خویش جمهوری اسلامی ایران که با ما مشترکات زبانی، دینی، تاریخی و فرهنگی گسترده دارد و از ایالات متحده امریکا که شریک ستراتیژیک و بنیادین افغانستان است تمنا داریم که از افزایش تنش‌ها جلوگیری نموده و امید بر آن داریم که هر دو طرف اختلاف‌های پیش آمده را از طریق گفت‌وگو حل نمایند.
در اعلامیه ریاست اجراییی نیز آمده است که قصر سپیدار از وقوع حادثه‌‌یی که منجر به جان باختن سردار سلیمانی و همراهان وی گردید متأسف است.
در این اعلامیه تاکید شده که جمهوری اسلامی ایران یکی از همسایگان و متحدان کشور افغانستان است و در دوران جهاد و مقاومت در کنار مردم افغانستان ایستاده بوده است. در مرحله‌ی بازسازی در سالیان پسین نیز از ثبات، استقرار و بازسازی حمایت کرد و سال‌ها است از میلیون‌ها مهاجر ما میزبانی می‌کند.
ایالات متحدۀ امریکا نیز از متحدان استراتژیک افغانستان است و در سالیان پسین در مبارزه با دهشت‌افگنی، تأمین ثبات، بازسازی و حکومت‌داری ما را یاری کرده است. افغانستان به عنوان یکی از قربانیان دهشت‌افگنی و خشونت خواهان تنش‌زدایی در روابط منطقه‌یی و بین‌المللی می‌باشد و امیدوار است حوادث اخیر بالای وضعیت و همکاری دوستان و متحدان کشور ما در افغانستان تأثیر منفی نگذارد.
گروه طالبان اعلام کردند که قتل سردار قاسم سلیمانی فرمانده سپاه قدس ایران بر مذاکرات میان امریکا و طالبان تاثیر منفی ندارد.
جنرال قاسم سلیمانی فرمانده سپاه قدس ایران با حملۀ هوایی امریکا در فرودگاه بغداد کشته شد. وزارت دفاع امریکا این خبر را تایید کرد و گفت که این حمله به‌دستور مستقیم دونالد ترامپ صورت گرفت.
آیت‌الله خامنه‌یی رهبر جمهوری اسلامی ایران سه روز را عزای عمومی اعلام کرد و اظهار داشت که جمهوری اسلامی ایران از امریکا انتقام سخت خواهد گرفت.
حسن روحانی رییس‌جمهور ایران نیز گفت که امریکا قیمت این جنایت خود را می‌پردازد.
قاسم سلیمانی در سال ۱۳۳۶ در روستای رابر در ولایت کرمان به دنیا آمد. کار خود در نخستین ماه‌های انقلاب اسلامی در ایران در سازمان آب ولایت کرمان آغاز کرد و سپس مامور به سپاه شد و آن طور که خود می‌گوید قرار بود فقط ۱۵ روز در سپاه مامور باشد، اما تا انتهای جنگ در جبهه‌ها ماند. در ابتدای جنگ ایران و عراق کندک متشکل از نیروهای رزمی کرمان را تشکیل داد که کمی بعد به تیپ زرهی و نهایتاً به لشکر ۴۱ ثارالله تبدیل شد. او از ابتدای تشکیل این لشکر در سال ۱۳۶۱ تا رفتن به نیروی قدس در سال ۱۳۷۶ فرمانده لشکر ثارالله بود که در بسیاری از عملیات‌های سپاه در جنگ نقشی کلیدی داشت. اما سردارس قاسم سلیمانی، ۶۳ ساله از زمانی شهرتش جهان‌گیر شد که حضور نیروی قدس سپاه با افزایش نقش ایران در عراق و سپس در سوریه و کشورهای دیگر خاورمیانه برای رسانه‎های خارج از ایران مطرح شد.

اشتراک گذاري با دوستان :

Comments are closed.